34-44
43
Journal of Clinical Healthcare 2/2017
Miejsce zamieszkania badanych miała istotny
wpływ na rozkład odpowiedzi na pytanie 12:
Jak
często chodzi Pan/ Pani do dentysty na wizyty
kontrolne?.
Znamiennie statystycznie często
raz na
5 miesięcy
kontrole stomatologiczne przeprowadzali
mieszkańcy miasta
.
DYSKUSJA
Starzenie się społeczeństw jest zjawiskiem
obserwowanym w wielu krajach. Wraz z wiekiem
zwiększa się polichorobowość, co nakłada na
starszych pacjentów szczególną dbałość o swoje
zdrowie. Jednym z podstawowych zadań
współczesnej ochrony zdrowia jak i też pacjentów w
wieku senioralnym jest znajomość zasad i
zachowań prozdrowotnych. Współcześnie wiele
uwagi przywiązuje się do promocji zdrowej jamy
ustnej w starszym wieku. Dbałość o stan jamy
ustnej może zapobiegać rozwojowi chorób
ogólnoustrojowych. [7]
Duża aktualnej tej tematyki skłoniła autorów do
podjęcia badań własnych. Z naszych ustaleń
wynika, że najczęściej respondenci szczotkowali
zęby 1-2 razy dziennie, krócej niż 2 minuty,
używając do tego zwykle szczoteczki zwykłej,
manualnej.
Tak prosta i oczywista czynność jak
szczotkowanie zębów czyli higiena jamy ustnej jest
jednak w starszym wieku zapominana lub pomijana.
Być może ma to związek z postępującym wraz z
wiekiem ograniczeniem sprawności fizycznej ludzi
starszych, co wpływa na samodzielność wykony-
wania domowych zabiegów higienicznych. [10-14]
Osoby w podeszłym wieku znajdujące się pod
opieką osób drugich np. przebywające w domach
opieki, zakładach opiekuńczo-leczniczych mogą
liczyć na pomoc pielęgniarki, opiekuna medycznego
w wykonywaniu prostych czynności higienicznych.
Osoby starsze mieszkające samotnie mogą jednak
już mieć duże trudności z realizacją codziennych
czynności higienicznych. Opiekująca się nimi
rodzina może być nie przygotowana do właściwej
dbałości o stan jamy ustnej osoby starszej. Dlatego
tak ważnym staje się konieczność działań
edukacyjnych na rzecz zachowania zdrowej jamy
ustnej. Działania te powinny być wielokierunkowe,
ale w głównej mierze dedykowane personelu opieki
środowiskowej oraz opieki długoterminowej i
paliatywnej. Należy również uwzględnić różne formy
oddziaływania na ludzi w młodszym wieku co
pozwoli na wyrobienie prawidłowych nawyków
higienizacyjnych na starość, ale także pozwoli tym
ludziom na właściwą ( w zakresie jamy ustnej)
opiekę nad swoimi bliskimi będącymi w starszym
wieku. [4] Używanie dodatkowych przyborów do
higieny jamy ustnej pozwala dokładniej czyścić
powierzchnię zębów, języka i policzków. Sama
szczotka czy to manualna czy elektryczna nie jest w
stanie usunąć 100% płytki bakteryjnej. Do tego
celu pomocne są przybory do higieny jamy ustnej
takie
jak:
nici
dentystyczne,
szczoteczki
międzyzębowe oraz płukanki do jamy ustnej. [15] Z
badań własnych wynika, że respondenci nie
stosowali płukanek do jamy ustnej, nitek do zębów,
ani czyszczenia języka i policzków.
Osoby w wieku senioralnym, które użytkują
stałe bądź ruchome uzupełnienia protetyczne
powinny je poddawać codziennej higienie jamy
ustnej. Higiena stałych uzupełnień protetycznych
prawie niczym nie różni się od czyszczenia
naturalnego uzębienia. Należy tu jedynie pamiętać
o szczotkowaniu koron i mostów metodą roll
(wymiatającą). W metodzie tej powierzchnię główki
szczoteczki ustawia się do dna lub sklepienia
przedsionka pod kątem 45°, na dziąśle szczotka
leży równolegle. Należy tu wykonać ruch obrotowo-
wymiatający, przy czym ręka ma wykonać obrót w
nadgarstku. Ruchome uzupełnienia protetyczne
takie jak protezy powinny być czyszczone po
każdym spożytym posiłku. [35]
Z naszych ustaleń wynika, że badani nie dbali o
higienę
stałych
uzupełnień
protetycznych,
przywiązując jedynie uwagę do czyszczenie po każ-
dym posiłku ruchomych uzupełnień protetycznych.
Poczynione przez nas obserwacje są zgodne z
wynikami badań Frączak i wsp. [17] wskazującymi,
że pacjenci w wieku senioralnym mają problem z
prawidłowym utrzymaniem higieny jamy ustnej oraz
z odpowiednim utrzymaniem higieny protez.
Do czyszczenia protez należy używać
specjalnie przeznaczonych do tego celu szczotek
oraz pasty bądź proszku, następnie dokładnie
wypłukać całą protezę pod bieżącą wodą.
Czynności te zapobiegają rozwojowi grzybów i
innych drobnoustrojów na płycie protezy. W nocy
ruchome uzupełnienia protetyczne powinny być