Journal of Clinical Healthcare (JCHC)

19-23 22 Journal of Clinical Healthcare 1/2018 kręgosłup szyjny, klatka piersiowa – zdjęcie rtg AP lub PA, miednica – zdjęcie rtg AP, kręgosłup piersiowy i lędźwiowy – zdj. rtg w ułożeniu bocznym, kończyny górne i kończyny dolne – zdjęcie rtg AP, kolana – zdjęcie rtg AP, ręce i stopy – zdjęcie rtg PA lub AP). U dzieci starszych, ale przed ukończeniem 2. rż., badanie radiologiczne powinno dotyczyć miejsc dotkniętych urazem, natomiast u dzieci, powyżej 2.rż . miejsc wykazujących objawy kliniczne urazu. U dzieci, u których istnieje wysokie prawdopodobieństwo użycia przemocy, a radiologicznie nie wykazano zmian pourazowych wskazane jest kontrolne badanie radiologiczne wykonywane po ok. 7–10 dniach. [9,12, 22, 23] Ponadto ważnym badaniem diagnostycznym jest tomografia komputerowa (TC). Jest ona wskazana u niemowląt, u których podejrzewa się przebycie urazu nieprzypadkowego głowy, a także u wszystkich dzieci po tym typie urazu, a wykazujących zaburzenia neurologiczne. U niemowląt, przy odpowiednio dużym ciemieniu przednim wartościowym badaniem, głównie dla wykazania krwiaka podtwardówkowego jest badanie ultrasonograficzne (USG) (głowicą 7–10 MHz). [22,23] Podejrzenie uszkodzeń narządów jamy brzusznej wymaga diagnostyki nakierowanej na występujące kliniczne objawy brzuszne (przeglądowe zdjęcia rentgenowskie jamy brzusznej, USG, TC czy nawet kontrastowe badania przewodu pokarmowego). Głównymi celami prowadzonej diagnostyki obrazowej jest [9]:  ustalenie, czy wykryte zmiany mają cechy zmian pourazowych,  wykonanie badania kośćca według określonego schematu, jeśli podejrzewa się, że wykryte zmiany mogą być następstwem urazów nie- przypadkowych,  próba ustalenia „wieku” zmian kostnych i okre- ślenie, czy są one specyficzne dla urazów nie- przypadkowych. PIŚMINNICTWO 1. Orawczak E, Wojtal M. Problem dziecka maltretowa- nego w rodzinie. W: Pirogowicz I, Steciwko A, red. Dziecko i jego środowisko. Prawa dziecka – dziecko krzywdzone. Wrocław: Wydawnictwo Continuo; 2005: 12–16. 2. Hall C. Non – accidental injury.W: Carty H, Brunelle F, Shaw D, Kendall B. (red.), Imaging children. Edin- burgh, London; Churchill Livingstone1996: 1188– 1202. 3. Kempe C, Silverman F, Steele B, Droegemueller W, Silver H. The battered-child syndrome. J Am Med As- soc 1962;181:105–112. 4. Duhaime A, Christian C, Rorke L, Zimmerman R. Nonaccidental head injury in infants – The „shaken baby syndrome. New Eng J Med 1998; 338:1822– 1829. 5. Okłota K. Traumatologia wieku rozwojowego. War- szawa; Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2009. 6. Mazur J. Przemoc w rodzinie. Teoria i rzeczywistość. Warszawa; Wydawnictwo Akademickie “Żak”, 2002. 7. Richman H. From a radiologist’s judgment to public policy on child abuse and neglect: what have we wrought? Pediatr Radiol 2000; 30; 219–228. 8. Kałka I. Dzieci krzywdzone i wykorzystywane seksual- nie. Poradnik dla nauczycieli, pedagogów i pracowni- ków socjalnych. Sosnowiec; Projekt, 2007. 9. Carty H. Non – accidental injury: a review of the radi- ology. Eur Radiol 1997;7: 1365–1376. 10. Marciniak M. Dziecko maltretowane – urazy nieprzy- padkowe. 2005. www.dzieckokrzywdzone.fdds.pl/index.php/DK/article/ download/208/153(dostęp: 02.05.2017r.) 11. Silverman F. Unrecognized trauma in infants, the bat- tered child syndrome, and the syndrome of Ambroise Tardieu. Radiology 1972;104: 337–353. 12. Kleinman P. Diagnostic imaging in infant abuse. Am J Roentgenol 1990;155;703–712. 13. Zwierzchowski H. Zarys ortopedii, traumatologii i re- habilitacji narządu ruchu. Łódź; Wydawnictwo Akade- mia Medyczna, 1995. 14. Żuk T, Dziak A, Gusta A. Podstawy ortopedii i trau- matologii. Warszawa; Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2001. 15. Kleinman P, Marks S, Richmond F, Blackbourne B. In- flicted skeletal injury: a postmortem radiologic – his- topatologic study in 31 infants. Am J Roentgenol 1995; 165: 647–650. 16. Whitfield P C, Thomas E O, Summers F, Whyte M, Hutchinson P J. Head Injury. A Multidisciplinary Approach. Warszawa; Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2009. 17. Grochowski J. Urazy u dzieci. Warszawa; Wydawnic- two Lekarskie PZWL 2010. 18. Stone NH, et al . Child abuse by burning. Surg Clin North Amer 1970; 50: 1419-24. 19. Margolis A. Zespół Dziecka Maltretowanego. Diagno- styka medyczna. Warszawa; Fundacja Dzieci Niczyje, 1998. 20. Namysłowska I. ( red.) Psychiatria dzieci i młodzieży. Warszawa; Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2005. 21. Popielarska M, Popielarska A. Psychologiczne aspek- ty zespołu dziecka maltretowanego w rodzinie. Ped Pol 1988; 63: 236-242. 22. Kleinman PK. Diagnostic Imaging of Child Abuse. St Louis, MO:Mosby;1998. 23. American College of Radiology, Expert Panel on Pe- diatric Imaging. AmericanCollegeofRadiology:AC Rappropriatenesscriteria.Su-spectedphysicalabuse— child. AmericanCollegeofRadiology.ACRAppropria te-