Journal of Clinical Healthcare (JCHC)

23-27 23 Journal of Clinical Healthcare 2/2018 ARTYKUŁY POGLĄDOWE (REVIEW PAPERS) Bóle głowy – wybrane aspekty epidemiologiczne i etiopatogenezy (Headaches - selected epidemiological aspects and etiopathogenesis) J Tabak 1,B,C,D , Z Kopański 2,A,B,D,E,F , M Kulesa-Mrowiecka 2,B , J Rowiński 1,F , F Furmanik 1, B,C , M Liniarski 1,B,F 1. Collegium Masoviense – Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu 2. Wydziału Nauk o Zdrowiu Collegium Medicum Uniwersytet Jagielloński Abstract - The authors discussed selected aspects of epidemiology and etiopathogenesis of headaches. They emphasized the fact that headaches are one of the most common ailments that a person encounters during their lives. The incidence of pain is related to the type of pain, gender and age of the patients. Headache pain is more common in women than men, although the gender impact on headache is largely dependent on the disease entity being analyzed. In general, the frequency of headaches after 40, 50 years of age getting lower. Next, the authors characterized the significance of genetic conditions in the etiopathogenesis of headache. It was emphasized that the genetic factor may have an impact on cerebrovascular disorders, disturbances in the serotoninergic system and hypersensitivity to brainstem pain. Well- documented studies indicate that there are two subtypes with genetically conditioned familial migraine with hemorrhagic aura . It was noted that there is a majority of women among people suffering from hereditary migraine headaches. Then, headache (secondary pain) was discussed as one of the symptoms of the underlying disease. It has been noticed that the increase in the frequency of headaches following the abuse of exogenous substances is currently observed. Such a substance may be alcohol, food, preservatives or flavor-enhancing food, drugs, drugs. Key words - epidemiology, etiopathogenesis of headaches, genetic factor . Streszczenie - Autorzy omówili wybrane aspekty epidemiologii i etiopatogenezy bólów głowy. Podkreślili fakt, że bóle głowy stanowią jedną z najczęstszych dolegliwości, z jakimi spotyka się człowiek w czasie swoje życia. Częstość występowania dolegliwości bólowych j est związana z typem bólów, z płcią i wiekiem chorych. Dolegliwości bólowe głowy nieco częściej występują u kobiet niż mężczyzn, choć wpływ płci na występowanie bólów głowy jest w dużym stopniu zależny od analizowanej jednostki chorobowej. Na ogół, częstość dolegliwości bólowych głowy po 40., 50. r.ż. obniża się. Następnie autorzy scharakteryzowali znaczenie uwarunkowań genetycznych w etiopatogenezie dolegliwości bólowych głowy. Podkreślono, że czynnik genetyczny może mieć wpływ na mózgowe zaburzenia naczyniowe, zaburzenia w układzie serotoninergicznym oraz nadwrażliwość na bodźce bólowe pnia mózgu. Dobrze udokumentowane badania wskazują, że istnieją dwa podtypy z genetycznie uwarunkowaną rodzinną migreną z aurą połowiczoporaźną. Zwrócono uwagę, że istnieje przewagą kobiet wśród osób chorujących n a dziedziczne migrenowe bóle głowy. Następnie omówiono bóle głowy ( wtórne bóle) jako jeden z objawów choroby podstawowej. Zauważono, że współcześnie obserwuje się wzrost częstości występowania bólów głowy w następstwie nadużywania substancji egzogennych. Tak im substancja może być alkohol, żywność, substancje konserwujące lub poprawiające smak żywności, leki, narkotyki. Słowa kluczowe - epidemiologia, etiopatogeneza bólów głowy, czynnik genetyczny. Wkład poszczególnych autorów w powstanie pracy - A - Koncepcja i projekt badania, B-Gromadzenie i/lub zestawianie danych, C-Analiza i interpretacja danych, D-Napisanie artykułu , E-Krytyczne zrecenzowanie artykułu, F-Ostateczne zatwierdzenie artykułu Adres do korespondencji — Prof. dr Zbigniew Kopański, Collegium Masoviense – Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu, Żyrardów, ul. G. Narutowicza 35, PL-96-300 Żyrardów, e-mail : zkopanski@o2.pl Zaakceptowano do druku: 27.04.2017.