Journal of Clinical Healthcare (JCHC)

28-33 28 Journal of Clinical Healthcare 2/2018 ARTYKUŁY POGLĄDOWE (REVIEW PAPERS) Pierwotne bóle głowy (Primary headaches) J Tabak 1,B,C,D , Z Kopański 2,A,B,D,E,F , M Kulesa-Mrowiecka 2,B , J Rowiński 1,F , F Furmanik 1, B,C , M Liniarski 1,B 1. Collegium Masoviense – Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu 2. Wydziału Nauk o Zdrowiu Collegium Medicum Uniwersytet Jagielloński Abstract - The authors focused on the clinical picture and criteria for the diagnosis of primary headaches. They discussed tension pains, migraine-related pains, idiopathic stabbing aches, exertional pain, cluster headaches, and primary cough headache, primary headache associated with sexual activity, hypnotic headache, primary fulminant headache, continuous hemikrania, new daily persistent pain head. Key words - primary headaches, clinical picture, criteria for diagnosis. Streszczenie - Autorzy skupili się na obrazie klinicznym i kryteriach rozpoznania pierwotnych bólów głowy. Omówili bóle napięciowe, bóle pochodzenia migrenowego, bóle kłujące idiopatyczne, bóle wysiłkowe, klausterowe bóle głowy, a także pierwotny kaszlowy ból głowy, pierwotny ból głowy związany z aktywnością seksualną, śródsenny ból głowy, pierwotny piorunujący ból głowy, hemikranię ciągłą , nowy codzienny uporczywy ból głowy. Słowa kluczowe - pierwotne bóle głowy, obraz kliniczny, kryteria rozpoznania. Wkład poszczególnych autorów w powstanie pracy - A - Koncepcja i projekt badania, B-Gromadzenie i/lub zestawianie danych, C-Analiza i interpretacja danych, D-Napisanie artykułu , E-Krytyczne zrecenzowanie artykułu, F-Ostateczne zatwierdzenie artykułu Adres do korespondencji - Prof. dr Zbigniew Kopański, Collegium Masoviense – Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu, Żyrardów, ul. G. Narutowi- cza 35, PL-96-300 Żyrardów, e-mail: zkopanski@o2.pl Zaakceptowano do druku: 27.04.2017. BÓLE NAPIĘCIOWE Podstawowym objawem jest ciągły, tępy i uciskający czasem opasujący ból głowy, występu- jący obustronnie lub symetrycznie, gdy dotyczy tylko określonych okolic głowy. Ma wolną dynamikę narastania osiągając najczęściej małe lub średnie natężenie. Może występować w postaci epizodycznej (pojawia się częściej niż jeden dzień w miesiącu, ale rzadziej niż 15 dni w miesiącu lub poniżej 180 dni w roku) lub w postaci przewlekłej (trwa co najmniej 15 dni w miesiącu). Najczęściej trwa do kilkudziesięciu minut. Czynnikiem inicjującym dolegliwości może być brak snu, spożycie alkoholu, palenie papierosów, stany emocjonalne, głód, zmiany pogodowe, natomiast dolegliwości tych nie wywołuje wysiłek fizyczny. Napięciowe bóle głowy mają z reguły charakter izolowanych objawów, z rzadka mogą im towarzyszyć wzmożone napięcie i bóle mięśni karkowych czy mięśni przykręgosłupowych odcinka szyjnego kręgosłupa. Napięciowy ból głowy może współistnieć z migreną. Określany jest wówczas jako ból głowy mieszany lub naczynioruchowy ból głowy. [1-5] Kryteria rozpoznana przedstawia tabela 1.