Journal of Clinical Healthcare (JCHC)

28-33 29 Journal of Clinical Healthcare 2/2018 Tabela 1. Kryteria rozpoznawania napięciowych bólów głowy [6] A. Co najmniej 10 epizodów bólów głowy spełniających kryteria wyszczególnione w punktach B-D B. Bóle głowy trwające od 30 minut do tygodnia. C. Dwie cechy spośród wymienionych: 1. Ból uciskowy lub o charakterze ściskającym. 2. Utrudnia, ale nie umożliwia codzienną aktywność. 3. Dwustronność dolegliwości o charakterze umiejscowionym z niewielką średnią intensywnością. 4. Praca fizyczna nie nasila bólu. D. Obie cechy powinny być obecne: 1. Brak nudności lub wymiotów. 2. Brak nadwrażliwości na światło i na dźwięk. E. Dolegliwości nie odpowiadają żadnym innym. F. Przewlekły charakter napięciowych bólów głowy – niekiedy trwają do 15 dni i dłużej w przebiegu miesięcy do pół roku. W napięciowych bólach głowy dłuższe remisje częściej osiągane są u chorych cierpiących na epizodyczną postać choroby. Natomiast ryzyko rozwoju przewlekłej postaci dotyczy głównie chorych nadużywających leków, z objawami nerwicowymi i zaburzeniami emocjonalnymi. [1,3,7] MIGRENA Najczęstszymi czynnikami wywołującymi napady migreny są [7,8]:  stres albo odprężenie po stresie, lęk, przy- gnębienie,  zmiana pogody,  miesiączka,  niedospanie lub zbyt długi sen,  niektóre pokarmy np. czekolada, orzechy, owoce, produkty zawierające kofeinę i wie- le innych,  alkohol,  pozostawanie na czczo lub ograniczanie spożycia pokarmów,  niektóre leki,  bodźce fizyczne, m.in . jasne lub migające światło, hałas,  zapachy, zwłaszcza nieprzyjemne,  przebywanie na dużej wysokości nad pozio- mem morza. Migrena charakteryzuje się występowaniem 4- 72 godzinnych (czas trwania dolegliwości może być jednak mocno zindywidualizowany) , jedno- stronnych, pulsujących bólów głowy o umiarkowa- nym lub dużym nasileniu, wyzwalanych lub potęgowanych aktywnością fizyczną. Dolegliwo- ściom bólowym towarzyszy światło- i dźwiękow- stręt, nadwrażliwość narządu powonienia (chorzy źle znoszą ostre zapachy) oraz nudności. Wystąpienie dolegliwości migrenowych może być poprzedzone aurą lub też może być pozbawione objawów zwiastunowych.[9,10] Napad migreny może składać się z następujących faz [11-14]: 1) Faza zwiastunów - pojawia się u 20-60% chorych na migrenę, wyprzedzając w czasie o 1-24 godzin właściwe objawy migrenowe. Do grupy zwiastunów należą zmiany nastroju, uczucie zmęczenia, ziewanie, trudności w koncentracji, nadmierne łaknie- nie, wrażenie sztywności karku. 2) Faza aury - polega na pojawieniu się ogniskowych objawów neurologicznych bezpośrednio poprzedzających bóle głowy. Aura jest zjawiskiem całkowicie przemijają- cych. Ma charakter:  objawów wzrokowych,  objawów czuciowych,  niedowładów,  afazji/dysfazji. 3) Faza bólu głowy - typowy, migrenowy ból głowy. 4) Faza ponapadowa - po napadzie często po- jawia się zmęczenie, znużenie, rozdrażnie- nie, apatia, trudności w koncentracji, obniże- nie nastroju. Kryteria rozpoznania migreny przestawiono w tabeli 2,3.