Journal of Clinical Healthcare (JCHC)

51-55 53 Journal of Clinical Healthcare 4/2018 Przez cały czas rehabilitacji należy kontrolować zakres ruchu w stawie kolanowym (minimum 90 stopni), monitorować pojawianie się obrzęku i odczuwania dolegliwości bólowych, które powinny być natychmiast łagodzone. [12-15] W następnym etapie uwaga zostaje skupiona na zwiększeniu dynamicznej siły, poprawie koordy- nacji ruchowej, wytrzymałości oraz dalszym dosko- naleniu czucia głębokiego. Między 12 – 16 tygo- dniem trwania rehabilitacji można wprowadzać elementy sportu, niwelując strach przed nowym urazem. Pacjent powinien bezboleśnie wykonywać ruchy w operowanym stawie w pełnym zakresie. Może powoli wracać do uprawiania sportu, należy jednak to czynić w sposób bardzo ostrożny. [12,15] USZKODZENIE WIĘZADŁA POBOCZNEGO PRZYŚRODKOWEGO (MCL) Więzadło poboczne przyśrodkowe biegnie od nadkłykcia przyśrodkowego kości udowej, w kierunku do dołu i kończy się przyczepem do części przyśrodkowej brzegu podpanewkowego i dalej do kości piszczelowej. Odpowiada ono za ograniczenie koślawienia w stawie kolanowym oraz rotacji zewnętrznej piszczeli względem kości udowej (rycina 2). [15] Uszkodzenie więzadła MCL można podzielić na [12,13,15]:  I stopnia (łagodne)- dotyczy rozerwania pa- ru włókien więzadła, ale jego ciągłość jest zachowana  II stopnia ( umiarkowane)- częściowe roze- rwanie więzadła, bez wiotkości stawu, z zachowanym układem włókien  III stopnia (ciężkie)- dochodzi do całkowite- go rozerwania więzadła. Uszkodzenia II stopnia można leczyć zacho- wawczo. Wdrażany jest program fizjoterapii, który w pierwszym etapie ma na celu zmniejszenie dolegliwości bólowych i obrzęku . Stosuje się kriote- rapię zgodnie z regułą PRICE, elewacje kończyny. Dodatkowo można zastosować Kinesio Taping i aplikację przeciwobrzękową. Warto także podjąć ćwiczenia przeciwobrzękowe. [12,13] W pierwszej fazie rehabilitacji powinna być zastosowana orteza zawiasowa, która ograniczy ryzyko ruchów skrętnych w uszkodzonym kolanie. Pacjent musi nauczyć się chodzić o kulach oraz obciążać kończynę do granicy bólu. [15] Program powinien uwzględniać również ćwiczenia zwiększające i utrzymujące zakres ruchu, aktywi- zujące mięsień czworogłowy uda. Ważne jest, aby nie dopuścić do powstania przykurczy i zrostów. [19,20] W terapii warto wykorzystać techniki mięśniowo- powięziowe, masaż tkanek głębokich, Kinesio Taping (aplikacje stabilizujące), Flossing- który polega na bardzo mocnej kompresji stawu i wywołuje po aplikacji, bardzo mocny efekt prze- krwienia. Stosowany jest w zwiększaniu zakresu ruchu w stawie, niwelowaniu obrzęku, poprawie mobilności. [12,13,16] W kolejnym etapie rehabilitacji należy skupić się na wzmocnieniu i odzyskaniu siły mięśniowej, reedukacji chodu bez kul, poprawie propriocepcji, poprawie siły mięśniowej innych grup mięśniowych, stretchingu. Ostatni etap, poza elementami z poprzednich etapów rehabilitacji, powinien zawierać trening wprowadzający do danej dyscypliny sportowej. Fizjoterapia powinna trwać do 4 d 6 tygodni, po tym okresie pacjent może wrócić do normalnej aktyw- ności fizycznej i uprawiania sportu, bez koniecz- ności wspomagania się zaopatrzeniem ortope- dycznym. [16] W przypadku urazu III stopnia, zwykle dochodzi do uszkodzeń innych struktur takich jak, więzadło krzyżowe przednie lub łąkotka przyśrodkowa. Uraz ten wymaga interwencji operacyjnej, a program fizjoterapii jest wtedy podobny jak w przypadku rekonstrukcji ACL. [12,13,16] USZKODZENIE ŁĄKOTEK Łąkotki (przyśrodkowa i boczna) mają kształt półokrągły, leżą pomiędzy kością udową a piszczelową, zbudowane są z chrząstki włóknistej. Łąkotka przyśrodkowa jest dłuższa i szersza, ma kształt półksiężycowaty. Przyczep początkowy znajduje się na przedniej części pola międzykłyk- ciowego przedniego, a końcowy na przedniej powierzchni pola międzykłykciowego tylnego. Jest mniej ruchoma od łąkotki bocznej, ze względu na połączenie z więzadłem pobocznym piszczelowym. Łąkotka boczna jest krótsza i bardziej zakrzywiona, tworzy okrągłą strukturę. Przyczepia się od przodu do guzka międzykłykciowego bocznego i biegnie ku tyłowi do guzka międzykłyk-