Journal of Clinical Healthcare (JCHC)

1-5 3 Journal of Clinical Healthcare 4/2018 Rycina 1. Formy podejścia do edukacji zdrowotnej [1,5,8,10] Edukacja zdrowotna dąży do tego aby każdy [11]:  chciał i potrafił doskonalić, chronić i ratować swoje zdrowie,  wiedział kiedy i jak korzystać z pomocy służby zdrowia,  stworzył sobie i bliskim higieniczne warunki bytowania,  miał poczucie odpowiedzialności za zdrowie zarówno swoje, bliskich jak i ludzi których spotyka w życiu. Zróżnicowany stan zdrowia osób edukowanych wpływa na cele edukacji oraz na wybór modelu edu- kacji. Proces ten może być realizowany na podstawie trzech różnych modeli [1,3,5,10]:  modelu ukierunkowanego na zdrowie,  modelu ukierunkowanego na czynniki ryzyka,  modelu ukierunkowanego na chorobę. Podstawowym zadaniem edukacji w modelu ukierunkowanym na zdrowie jest podejmowanie wysiłków na rzecz wzrostu kompetencji edukowanego w sferze samodzielnego działania na rzecz zdrowia. W modelu tym zakłada się całościowe podejście do zdrowia człowieka i polega on na wychowaniu człowieka w takim kierunku, aby cenił wartość zdrowia (rycina 2). Rycina 2. Edukacja zdrowotna zorientowana na zdrowie [1,3,10] MODEL EDUKACJI ZDROWOTNEJ ZORIENTOWANY NA CZYNNIKI RYZYKA W modelu tym rola edukacji polega na uświadamianiu zagrożeń związanych z określonym czynnikiem ryzyka. Edukowany jest informowany jak ważne jest unikanie owych czynników ryzyka. Działania skierowane są na osoby potencjalnie zagrożone chorobą, a wiedza przekazywana jest w formie wskazówek co należy robić, a czego unikać, aby nie stracić zdrowia. (rycina 3). [1,3,10] Rycina 3. Model II- Edukacja zdrowotna zorientowana na czynniki ryzyka [1,10] Formy podejścia do edukacji zdrowotnej indywidualne -oparte przede wszystkim na podejściu psychologicznym makrosocjalne- skierowane do dużych zbiorowości mikrosocjalne – skierowane do mniejszych grup (zbiorowości) z uwzględnieniem podejścia socjologicznego priorytety ludzie/miejsca Zdrowie (psychiczne, fizyczne, społeczne) Czynniki wpływające na zdrowie Działania Choroba (fizyczna, psychiczna, społeczna) PRIORYTETY DZIAŁANIE CZYNNIK RYZYKA 1 np. niski poziom aktywności fizycznej CZYNNIK RYZYKA 2 np. palenie CHOROBA A np. choroba wieńcowa serca CHOROBA B np. nowotwór złośliwy CHOROBA C np. choroba zębów CZYNNIK RYZYKA 3 np. dieta