10
Journal of Clinical Healthcare 3/2015
ARTYKUŁY POGLĄDOWE (REVIEW PAPERS)
Zagrożenia towarzyszące pracy ratownika medycznego -
wybrane zagadnienia
(The dangers of medical rescue work – selected issues)
K Wnukowski
1,A,B,D
, Z Kopański
1,2,E,F
, I Brukwicka
3,C
,.G Sianos
4,B
1. Wydziału Nauk o Zdrowiu Collegium Medicum Uniwersytet Jagielloński
2. Collegium Masoviense – Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu
3. Państwowa Wyższa Szkoła Techniczno-Ekonomiczna
4. Glasgow Royal Infirmary Trauma and Orthopaedic Department Glasgow
Abstract—
The paper presents the dangers related to working in medical rescue stemming from various factors, e.g. mental,
chemical, biological, ergonomic, and physical ones. The attention is paid to the risk of accidents at work and other fortuitous
events. What is more, the burnout syndrome as a consequence of various stress factors in medical rescue work has been
analysed.
Key words —
medical rescue worker, professional practice, professional risk factors, professional burnout syndrome.
Streszczenie—
W pracy przedstawiono zagrożenia dotyczące pracy zawodowej ratownika medycznego wynikające z działania
różnych czynników, m.in.: czynników psychicznych, chemicznych, biologicznych, ergonomicznych, fizycznych. Zwrócono
również uwagę na ryzyko wystąpienia wypadku przy pracy i innych zdarzeń losowych. Omówiono także zespół wypalenia
zawodowego jako konsekwencję działania wielu stresorów towarzyszących pracy ratownika medycznego.
Słowa kluczowe —
ratownik medyczny, praca zawodowa, czynniki ryzyka zawodowego, zespół wypalenia zawodowego.
Wkład poszczególnych autorów w powstanie pracy—.
A
-
Koncepcja i projekt badania, B-Gromadzenie i/lub zestawianie danych, C-Analiza i
interpretacja danych, D-Napisanie artykułu , E-Krytyczne zrecenzowanie artykułu, F-Ostateczne zatwierdzenie artykułu
Adres do korespondencji —
Prof. dr Zbigniew Kopański, Collegium Masoviense – Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu, Żyrardów, ul. G. Narutowi-
cza 35, PL-96-300 Żyrardów, e-mail
Zaakceptowano.do druku:
4.09.2015.
CZYNNIKI PSYCHOSPOŁECZNE
Coraz większym problemem w pracy zawodowej
ratownika medycznego stają się czynniki o
charakterze psychospołecznym. Zalicza się do nich
[1] :
przemoc i agresja,
traumatyczne doświadczenia,
nadmierne psychologiczne wymagania pracy.
Praca ratownika medycznego często wiąże się z
narażeniem na niebezpieczne sytuacje powstające
przy ratowaniu życia i zdrowia drugiego człowieka.
Człowiek wymagający pomocy medycznej, zwłaszcza
w stanach nagłych zagrażających życiu, ma wiele
powodów do tego, by się bać. Jedni w takim
przypadku zapadają w ochronne przygnębienie i
depresję, stają się jakby „nieobecni”. Inni, owładnięci
niepokojem i lękiem, podejmują „walkę w obronie
własnej”. Nawet gdy nie mają do tego żadnych
powodów, często swój niepokój, bojaźń przekładają
na agresywne zachowania w stosunku do
najbliższego otoczenia, nawet tego, które spieszy im
z pomocą. Nierzadko ta agresja jest skierowana
przeciw pracownikom oddziałów ratunkowych i
zespołów wyjazdowych. Agresja w miejscu pracy nie
jest zjawiskiem nowym, ale dopiero kilkanaście lat
temu zaczęto interesować się tym zagadnieniem,
10-16