43
Journal of Clinical Healthcare 2/2015
Adres do korespondencji —
Prof. dr Zbigniew Kopański, Collegium Masoviense – Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu, Żyrardów, ul. G. Naruto-
wicza 35, PL-96-300 Żyrardów, e-mail
Zaakceptowano do druku:
22.04.2015.
WSTĘP
Za prekursora elektrokardiografii uważa się
holenderskiego fizjologa
Willema Einthovena.
Na
początku
XX
wieku
opracował
zasady
elektrokardiogramu, za co otrzymał nagrodę Nobla.
[1] Do tej pory EKG jest jednym z podstawowych
badań wykonywanych w kardiologii.
Oceniając elektrokardiogram powinno się zwrócić
uwagę na następujące parametry [2-5]:
Czy istnieje aktywność elektryczna serca? Brak
aktywności elektrycznej w EKG objawia się
zapisem w postaci linii zbliżonej do linii prostej.
Stan
taki
nazywamy
asystolią.
Jeżeli
obserwujemy jakiekolwiek załamki, świadczy to o
aktywności elektrycznej serca. Wynik badania
wskazujący
na
asystolię
może
być
spowodowany
problemami
technicznymi.
Zawsze należy wykluczyć taką możliwość
sprawdzając czułość aparatu, odprowadzenia i
połączenia elektryczne.
Jaka jest częstotliwość skurczów? W spoczynku
za normę uznajemy częstotliwość 60-100
skurczów/min.
Czynność
poniżej
60
skurczów/min nazywamy bradykardią, powyżej
100skurczow/min
tachykardią
lub
częstoskurczem. Aparaty do EGK podają nam
częstotliwość skurczów, jednak możemy
wyliczyć
ja
sami
posługując
się
elektrokardiogramem. Należy policzyć ile 5 mm
kratek znajduje się pomiędzy dwoma
jednakowymi punktami zespołu QRS. Następnie
przez otrzymany wynik należy podzielić liczbę
300 (jeżeli mamy do czynienia z prędkością
przesuwania papieru 25 mm/s. Jeżeli prędkość
ta wynosi 50 mm/s użyjemy liczby 600).
Otrzymany wynik da nam częstotliwość pracy
serca. Przykład: odstęp pomiędzy zespołami
QRS wynosi 5 dużych (5 milimetrowych) kratek,
prędkość przesuwania papieru to 25 mm/s.
300/5=60 Częstotliwość pracy serca wynosi 60
skurczów/ min.
Czy rytm jest miarowy czy niemiarowy? W
warunkach prawidłowych odległość pomiędzy
zespołami QRS powinna być jednakowa. Jeżeli
odległości te są różne mówimy, że rytm jest
niemiarowy.
Czy zespoły QRS są szerokie czy wąskie?
Szerokość zespołu QRS jest to odstęp od
początku do końca jego trwania, niezależnie od
tego jaka jest jego budowa (z jakich załamków
się składa). Za normę uznajemy szerokość
zespołu QRS do 12 ms (3 małe kwadraciki).
Czy występuje aktywność przedsionków i jaki
jest ich stosunek do aktywności komór?
Prawidłowy zapis pokazuje załamek P przed
każdym zespołem QRS oraz zespół QRS po
każdym załamku P. Wszelkie odchylenia od tej
normy świadczą o zaburzeniach w obrębie
serca.
Morfologia prawidłowego zapisu EKG może być
różnorodna i istnieje wiele wariantów normy. Ekg nie
jest narzędziem idealnym. Możemy uzyskać
prawidłowy
obraz
w
obecności
schorzeń
kardiologicznych lub nieprawidłowy w prawidłowym
stanie klinicznym. [3,4]
Standardowe
12-odprowadzeniowe
EKG
nie
pokazuje wszystkich obszarów serca. Zawał może
dotyczyć również ściany tylnej lub prawej komory. W
takim przypadku w 12-odprowadzeniowym EKG
widoczne są jedynie zmiany pośrednie. Dlatego zawał
prawej komory lub ściany tylnej często zostaje
przeoczony. [6-9]
Zmiany w 12-odprowadzeniowym EKG mogące
świadczyć o zawale prawej komory:
Zawał ściany dolnej z towarzyszącym
uniesieniem odcinka ST w odprowadzeniu V1
Zawał ściany dolnej z uniesieniem odcinka
ST większym w odprowadzeniu III niż w
odprowadzeniu II.
Blok przedsionkowo-komorowy.
Rozpoznanie zawału prawej komory jest bardzo
istotne, ponieważ wiąże się z nieco innym
postępowaniem. [9]
Zmiany w 12-odprowadzeniowym EKG mogące
świadczyć o zawale ściany tylnej:
Obniżenie odcinka ST w odprowadzeniach
V1 i V2 (lustrzane odbicia uniesień znad
ściany tylnej)
Zawał ściany tylnej często współistnieje z
zawałem ściany bocznej lub prawej komory.
