4
Journal of Clinical Healthcare 4/2015
uczelniach medycznych prowadzone były jako
przedmiot fakultatywny, a zajęcia praktyczne w
realizowane były jedynie w pięciu spośród jedenastu
uczelni medycznych. Raport odnosi się również do
kształcenia ustawicznego, które należy zmodyfikować
w zakresie modelu opieki nad osobami starszymi na
poziomie Podstawowej Opieki Zdrowotnej (POZ), a
szczególnie w zakresie rozwiązania problemów w
środowisku zamieszkania osób starszych.[12]
Biorąc pod uwagę fakt, że to do lekarzy POZ w
pierwszej kolejności trafiają pacjenci w starszym
wieku ważne jest aby lekarze byli szkoleni w zakresie
opieki geriatrycznej. Brak jest jednak systemowych
rozwiązań w tym zakresie.
„Na podstawie przeprowadzonej analizy kosztów
leczenia pacjentów po 60. r.ż., w podziale na trzy
grupy wiekowe, NIK stwierdziła, iż leczenie pacjentów
opuszczających oddziały geriatryczne jest dla płatnika
publicznego tańsze – jednostkowo o 1 380 zł na
pacjenta na rok - niż leczenie pacjentów po pobycie w
oddziałach chorób wewnętrznych. Ma to szczególnie
duże znaczenie w obliczu zachodzących zmian
demograficznych i rosnącego udziału pacjentów w
wieku podeszłym w całym systemie ochrony zdrowia”
[9].
Cytowany już wcześniej raport NIK z 2015 r. nie
pozostawia wątpliwości, że rozwiązania w zakresie
kształcenia kadry medycznej dedykowanej opiece
seniorów należy uprościć. Nie sprzyja temu jednak
niewystarczająca liczba łóżek geriatrycznych, co
ogranicza możliwości kształcenia, „a z kolei brak
stosownej
wyceny
procedur
geriatrycznych
skutecznie uniemożliwia powiększanie bazy łóżek
geriatrycznych”[9].
3
Dodatkowo bardzo powoli zmienia
się profil łóżek szpitalnych. Można założyć, że koszt
nadmiaru łóżek „ostrych” (liczba łóżek w Polsce
wynosi ok. 6,5 na 1 tys. mieszkańców, podczas gdy w
większości krajów „Starej Unii” jest ich o ok. połowę
mniej, np. w Danii- 3,5 na 1 tys. mieszkańców)
wykorzystany
na
zorganizowanie
opieki
długoterminowej i prewencji w ciągu całego życia
człowieka oraz położenie nacisku na leczenie
środowiskowe mógłby rozwiązać część problemów
opieki nad seniorami.
Optymistyczne w tym zakresie mogą być wskaźniki
dotyczące pobytu chorego w szpitalu (liczba przyjęć i
3
W obowiązującym systemie rozliczeń zgodnie z JGP nie istnieją
możliwości rozliczenia pacjenta z wielochorobowością, bowiem
system ten nie odzwierciedla całości powodów hospitalizacji i
przyczyn zgonów w tej grupie wieku
.
średni czas pobytu), które pokazują jak zmieniał się
na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat system zarzą-
dzania chorobą, świadomość kosztów wśród ma-
nagerów ochrony zdrowia, efekty bodźców finanso-
wych za przenoszenie kosztów do leczenia am-
bulatoryjnego, oddziałów dziennych czy do środowi-
ska chorego [6,10,12]. Również w Polsce rośnie
świadomość kosztów leczenia szpitalnego co wpłynąć
powinno na zmianę profilu i struktury łóżek
4
.[4]
Zespołowe i interdyscyplinarne współdziałanie
wszystkich profesjonalistów geriatrycznych – lekarza,
pielęgniarki, fizjoterapeuty, psychologa, terapeuty
środowiskowego, pracownika socjalnego, opiekuna
medycznego, a w razie potrzeby również dietetyka,
logopedy, farmaceuty czy duchownego pozwala na
ocenę potrzeb pacjenta w sposób profesjonalny, a tak
zdefiniowane problemy są rozwiązywane przez
poszczególnych członków zespołu w ramach
interdyscyplinarnej współpracy [12]. Wymaga to od
wszystkich posiadania wiedzy na temat następstw
procesu starzenia i najważniejszych zjawisk
związanych z tą fazą życia, szczególnie tych,
wpływających na utrzymanie niezależności w każdym
wymiarze życia. Spojrzenie na osobę starszą z wielu
punktów widzenia umożliwi wczesne wykrywanie
czynników
obniżających
lub
ograniczających
samodzielność, a całościowa opieka w istotny sposób
wpłynie na wyższą jakość życia pacjenta. [13]
Interdyscyplinarne i zespołowe działanie to nie
tylko działanie w obrębie specjalności medycznych
lub
pokrewnych.
To
również
konieczność
rzeczywistego włączenia innych sektorów gospodarki,
w tym poza medycyną specjalistów ds. socjologii,
demografii, finansów, ochrony środowiska, edukacji i
innych.[14,15]
PIŚMIENNICTWO
1. Huget P. Poczucie sensu życia ludzi młodych i ich sto-
sunek do starości. Państw Społ 2007;3:107-112.
2. Panek A, Szarota Z. Zrozumieć starość. Kraków; Oficyna
Wydawnicza TEXT, 2000.
3. Mossakowska M, Więcek A, Błędowski P. Aspekty me-
dyczne, psychologiczne, socjologiczne i ekonomiczne
starzenia się ludzi w Polsce. Poznań; Termedia, 2012.
4. Hrynkiewicz J. O sytuacji ludzi starszych. Warszawa;
Rządowa Rada Ludnościowa, 2012.
5. Biuro Analiz i Dokumentacji. Starzenie się społeczeństwa
polskiego i jego skutki. Kancelaria Senatu, kwiecień
2011.
6. Szweda – Lewandowska Z. Prognoza zapotrzebowania
4
Dane finansowe NFZ za 2014 r. dowodzą, że na najdroższą for-
mę opieki, czyli szpitale wydatkowanych zostało 43% wszystkich
środków NFZ., W:Mędrala A. Szpitale Polskie, 2015 r
.