12
Journal of Clinical Healthcare 4/2016
PRACA ZAWODOWA W ŻYCIU CZŁOWIEKA
Praca zawodowa jest to: ”zespół czynności
wyuczonych, powtarzanych, które stanowią źródło
utrzymania i przynoszą korzyści społeczne” [5].
Odgrywa bardzo ważną rolę w życiu człowieka
stanowi ona jedną z podstawowych czynności i ma
związek z jego egzystencję. To jej człowiek
poświęca ponad połowę swojego życia. Wpływa na
życie całego społeczeństwa, kształtuje również
osobowość, postawy i system wartości.
Można ją rozpatrywać w różnych aspektach :
społecznym: jako czynnik kształtujący osobo-
wość człowieka
ekonomicznym: jako czynnik korzyści mate-
rialnych, finansowych i gospodarczych da-
jący możliwość osiągnięcia dobrobytu za-
równo jednostki, jak i społeczeństwa
filozoficznym: człowiek preferuje wartości po-
zytywne, a eliminuje negatywne
historycznym: człowiek poprzez pracę doko-
nuje zmian w życiu społeczeństwa [6].
Praca jest postrzegana jako działalność, którą
człowiek wykonuje, aby zaspokoić
czynnością świadomą i dobrowolną. Powiązana jest z
wysiłkiem fizycznym oraz przystosowaniem i
przekształcaniem przez człowieka otaczającej go
rzeczywistości do zaspokojenia potrzeb. Praca to
działalność, która ma różne postacie [1].
Wykonywana przez jednego pracownika ma charakter
indywidualny, a przez grupę pracowników określana
jest jako praca zespołowa. Wyróżnia się pracę
podstawową pomocniczą ,wykonawczą, twórczą i
kierowniczą [7].
Jeśli człowiek wykonuje swoją pracę z przyjemnością,
to wzbogaca ona jego osobowość dając mu poczucie
zadowolenia i spełnienia. Praca może być również
przyczyną niezadowolenia, a nawet stać się udręką.
Człowiek, aby uzyskać zaplanowany cel w życiu musi
ciężko pracować wykorzystując wiedzę jaką posiada
oraz swoje umiejętności[8]. Filozofowie uważają, że
praca jest to proces zachodzący pomiędzy daną
jednostką, a przyrodą, która ją otacza. Człowiek
pracując przekształca świat, przez co zmienia również
siebie i swoją naturę. Osoba pracująca tworzy, normy
i wzorce przyczyniając się do rozwoju, postępu
społecznego i cywilizacyjnego. Natomiast rodzaj
pracy i jej warunki wpływają na osobowość i zdrowie
pracownika [9,10].
Jest postrzegana jako czynność , która daje
możliwość uzyskania odpowiedniej pozycji w
społeczeństwie. Człowiek pracując powinien mieć
zapewnione odpowiednie wynagrodzenie, aby mógł
się z niej utrzymać oraz zaspokoić swoje potrzeby
i oczekiwania. Jednak praca nie tylko powinna
zaspakajać potrzeby materialne, ale wyznaczyć
pozycje zawodową i społeczną [8]. Jest ona
postrzegana również jako wartość[1].
Najważniejszymi wartościami pracy są :
aspekt kształcący: praca doskonali czło-
wieka oraz rozwija jego osobowość
aspekt społeczny: daje możliwość zaspoko-
jenia potrzeb materialnych
aspekt solidarnościowy: poprzez pracę czło-
wiek ulepsza świat, który go otacza, dba
kontakty z innymi [1,8-10].
W dzisiejszych czasach praca jest wartością bardzo
cenioną ze względu na występujące bezrobocie.
Człowiek coraz częściej boi się, że straci pracę, co
wywołuje u niego obawę o przyszłość i zaspokojenie
potrzeb materialnych.
Strach przed utratą pracy może spowodować, że
pracownik będzie bardziej angażował się w swoje
obowiązki, co może doprowadzić do pracoholizmu,
wypalenia zawodowego, a nawet pogorszenia jakości
życia. Strach przed stratą pracy może być również
przyczyną doskonalenia zawodowego. Pracownik
będzie dążył do zdobywania nowych kwalifikacji, a
nawet poszukiwania nowej pracy[11]. W zależności
od tego czego człowiek oczekuje od pracy oraz w
jakim stopniu spełnia ona te oczekiwania może mieć
wartość pozytywną lub negatywną. Jeśli jest
wartością pozytywną korzystnie wpływa na zdrowie
człowieka, dając mu możliwość rozwoju. Człowiek
może osiągnąć zamierzony cel i zadowolenie z niej.
Natomiast jeśli jest wartością negatywną może być
przyczyną niezaspokojenia oczekiwań i potrzeb [8].
przyczyną wystąpienia chorób, a pracownik jest z niej
niezadowolony [12].
Pracę można traktować jako:
karę: gdy zaspakaja tylko podstawowe po-
trzeby człowieka
dobro samoistne: gdy człowiek ma możliwość
własnego rozwoju i może pomóc innym
jako dobro: gdy zaspakaja wiele potrzeb od
biologicznych aż do potrzeby zadowolenia
[13].
Praca odgrywa bardzo ważną rolę w życiu człowieka.
Ważność pracy jest ściśle związana z funkcjami jakie
ona pełni. Wymienia się podstawowe jej funkcje:
funkcję ekonomiczną: daje możliwość zwięk-
szenia dobrobytu społecznego
