26
Journal of Clinical Healthcare 2/2015
Badania własne wskazują, że najczęstszą
przyczyną izolowanych urazów kręgosłupa były
upadki z wysokości własnej – 28% chorych. 24%
ogółu doznało obrażeń w wyniku uprawiania sportu, a
dalszych 24% uległo urazowi kręgosłupa w wyniku
wypadku komunikacyjnego.
Wśród kobiet, najczęstszym zdarzeniem, w którym
dochodziło do izolowanego urazu kręgosłupa były
wypadki komunikacyjne, a u mężczyzn upadek z
własnej wysokości.
W młodszych grupach wiekowych (<20 r.ż. i 20-39
lat) do urazu kręgosłupa doprowadzał najczęściej
sport, a ponadto wypadki komunikacyjne (to w grupie
wiekowej 20-39 lat). Upadek z własnej wysokości był
najczęstszą przyczyną urazów kręgosłupa u osób
powyżej 40 r.ż., natomiast w młodszych grupach
wiekowych w ogóle nie występuje lub stanowi
niewielki odsetek okoliczności urazów.
Wyniki badań własnych częściowo odbiegają od
spostrzeżeń niektórych autorów. [4,9,11,12] Na
przykład Wysocka i wsp. [9], za najczęstszą
przyczynę urazów kręgosłupa uznają wypadki
komunikacyjne – 50%, a następnie upadki z
wysokości 47,1%. Jednak zgodnie z tymi autorami
wskazuję, że wśród kobiet wypadki komunikacyjne
stanowią najczęstszą przyczynę urazów kręgosłupa.
W grupie analizowanych mężczyzn pojawia się
jednak dysonans pomiędzy moimi wynikami a
wynikami Wysockiej i wsp. [9] Z ich badań wynika, że
wśród mężczyzn najczęściej do urazu kręgosłupa
doprowadzają wypadki komunikacyjne 36,5%,
natomiast wg moich ustaleń upadek z własnej
wysokości.
W materiale własnym w wyniku izolowanego urazu
kręgosłupa, uszkodzenia rdzenia kręgowego doznało
1% ogółu analizowanej grupy. Uszkodzenia rdzenia
kręgowego, które wystąpiły przy obrażeniach odcinka
szyjnego kręgosłupa, dotyczyły wyłącznie mężczyzn
w wieku 20-39 lat.
Częstość uszkodzeń rdzenia kręgowego w wyniku
doznania obrażeń kręgosłupa jest oceniana różnie.
Pirouzmand [14] szacuje je na poziomie niemal 6-
krotnie wyższym, ale zgodnie z moimi obserwacjami,
wskazuje na predylekcyjność odcinka szyjnego
kręgosłupa do powikłań neurologicznych. Z kolei
według The National SCI Statistical Center [15]
podobnie jak wyniki badań własnych eksponują
mężczyzn jako szczególnie zagrożonych tego typu
powikłaniami neurologicznymi.
WNIOSKI
1. W grupie chorych, którzy doznali izolowanego
urazu kręgosłupa nieznacznie przeważali męż-
czyźni.
2. Najczęściej (52%) izolowanego urazu kręgosłupa
doznawały osoby w wieku 20-39 lat, natomiast
najrzadziej przed 20 r.ż.
3. 4,5% ogółu w chwili wypadku znajdowało się pod
wpływem alkoholu etylowego, 1,5% ogółu znaj-
dowała się pod działaniem narkotyków, a kolejna
1,5% była odurzona zarówno narkotykami, jak i
alkoholem etylowym.
4. Wszyscy chorzy, którzy w chwili wypadku znaj-
dowali się pod wpływem alkoholu i/lub substancji
odurzających byli mężczyznami, głównie w wieku
20-39 lat.
5. Izolowany uraz kręgosłupa najczęściej (50%) do-
tyczył odcinka szyjnego, uraz odcinka lędźwiowo-
krzyżowego stwierdzono u 35%, a odcinka pier-
siowego – u 15% analizowanych.
6. U kobiet najczęściej (59%) dochodziło do urazu
szyjnego odcinka kręgosłupa. Mężczyźni najczę-
ściej (44%) doznawali urazu odcinka lędźwiowo-
krzyżowego kręgosłupa.
7. Wśród analizowanych chorych osoby do 79 r.ż.
(przedziały <20, 20-39, 40-59, 60-79 r.ż.) najczę-
ściej doznawały urazu odcinka szyjnego kręgo-
słupa. Jest charakterystyczne, że po tym wieku
urazy tej części kręgosłupa już nie występowały.
Wraz z wiekiem zauważa się stopniowe zmniej-
szanie częstości urazów odcinka szyjnego kręgo-
słupa oraz urazów odcinka lędźwiowo-
krzyżowego (obserwacja ta dotyczy przedziałów
20-39, 40-59, 60-79 r.ż.).
8. Najczęstszą przyczyną izolowanych urazów krę-
gosłupa były upadki z wysokości własnej – 28%
chorych. 24% ogółu doznało obrażeń w wyniku
uprawiania sportu, a dalszych 24% uległo urazowi
kręgosłupa w wyniku wypadku komunikacyjnego.
9. Wśród kobiet, najczęstszym zdarzeniem, w któ-
rym dochodziło do izolowanego urazu kręgosłupa
były wypadki komunikacyjne, a u mężczyzn upa-
dek z własnej wysokości.
10. W młodszych grupach wiekowych (<20 r.ż. i 20-
39 lat) do urazu kręgosłupa doprowadzał najczę-
ściej sport, a ponadto wypadki komunikacyjne (to
w grupie wiekowej 20-39 lat). Upadek z własnej
wysokości był najczęstszą przyczyną urazów krę-
gosłupa u osób powyżej 40 r.ż., natomiast w
młodszych grupach wiekowych w ogóle nie wy-
