5-9
6
Journal of Clinical Healthcare 1/2017
Wkład poszczególnych autorów w powstanie pracy—
A
-
Koncepcja i projekt badania, B-Gromadzenie i/lub zestawianie danych, C-Analiza i
interpretacja danych, D-Napisanie artykułu , E-Krytyczne zrecenzowanie artykułu, F-Ostateczne zatwierdzenie artykułu
Adres do korespondencji —
Prof. dr Zbigniew Kopański, Colle-
gium Masoviense – Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu, Żyrardów, ul.
G. Narutowicza 35, PL-96-300 Żyrardów, e-mail
Zaakceptowano do druku:
20.01.2017.
CHARAKTERYSTYKAWYBRANYCH
BIOCENOZ JAMY USTNEJ
Do organizmów jakie zasiedlają i kolonizują jamę
ustną zalicza się bakterie, grzyby, wirusy i priony.
Naturalna flora jamy ustnej ustala się w wieku
dziecięcym i stopniowo wraz z wiekiem zmienia się
pod wpływem różnych czynników tak środowiskowych
jak i behawioralnych. Zaburzenia w tej naturalnej
równowadze biologicznej prowadzą do namnożenia
się jednych drobnoustrojów przy jednoczesnym
zahamowaniu rozwoju innych mikroorganizmów
wywołując powstanie chorób.
W okresie niemowlęcym pojawiają się pierwsze
bakterie w jamie ustnej i są to bakterie tlenowe z
rodzaju :
Straphylococcus, Streptococcus, Haemophi-
lus, Branhamella, Micrococcus, następnie bakterie
beztlenowe z rodzaju Veillonella species i grupy
Provotella melaninogenica
. Stopniowo wraz z wie-
kiem dochodzi do rozwoju ilościowego i jakościowe
flory bakteryjnej jamy ustnej.
W 1 ml śliny u dorosłego człowieka znajduje się już
przeciętnie od 20 do 400 mln. drobnoustrojów
należących nawet do 700 różnych gatunków, które w
przypadku zachowania równowagi fizjologicznej nie
tworzą zagrożenia dla zdrowia i życia gospodarza. [1-
5]
Niektóre drobnoustroje występują w pewną
predylekcją do określonych biocenoz jamy ustanej i
tak dla przykładu [1-8]:
na powierzchni ust i warg występują głów-
nie ziarenkowce z rodzaju
Micrococcus
i
Sta-
phylococcus
oraz gram-dodatnie pałeczki z
rodzaju
Propionibacterium
i
Corynebacterium
.
Są to mikroorganizmy wykrywane na pograni-
czu skóry i jamy ustnej. Idąc dalej w głąb ja-
my ustnej spotkać można gram-ujemne zia-
renkowce z rodzaju
Neisseria
i
Veillonella
oraz część pałeczek gram- dodatnich z rodza-
ju
Actinomyces
. Bardzo rzadko w przedsion-
ku warg wykrywa się
S.vestibularis
, rodzaj
Fusobacterium
czyli beztlenowe pałeczki
gram-ujemne czarnopigmentujące.
na błonie śluzowej policzków bytują głównie
paciorkowce. Najliczniejsze gatunki to:
S.anginosus, S.mitis, S.salivarius, S.sanguis,
S.vestibularis
. Wyodrębnić można również
beztlenowce i są to pałeczki gram-ujemne
czarnopigmentujące, a także krętki z rodzaju
Treponema
. Do rzadziej spotykanych i izolo-
wanych bakterii należą
A.odontolyticus,
A.viscosus, H.influenzae
.
na powierzchnia języka sadowi się około 100
bakterii na jedną komórkę nabłonka języka,
podczas gdy na nabłonku policzkowym jest to
tylko 5 bakterii na 1 komórkę nabłonka. Na
języku występuję zróżnicowana mikroflora
bakteryjna. Najwięcej jest tu paciorkowców z
rodzaju
S.salivarius, S.anginosus, S.mitis
.
Występują także beztlenowce bezwzględne z
rodzaju
Peptostreptococcus
i
Stomatococcus
.
Pałeczki gram-dodatnie
A.naeslundii
I
A.odontolyticus
oraz pałeczki gram-ujemne
Haemophilus
. Pigmentujące beztlenowce
P.intermedia I P.melaninogenica
I niepigmen-
tujące
Capnocytophaga
I
Fusobacterium
.
Wyodrębnić też można drożdżaki –
Candidia
i
krętki
Treponema
.
CHARAKTERYSTYKA DROBNOUSTROJÓW
Ziarniniaki gram – dodatnie
. Paciorkowce –
Streptococcus.
Występują w całej jamie ustnej, można je spotkać
zarówno na błonie śluzowej, w kieszonkach dziąsło-
wych, na języku, a także w ślinie. Stanowią ok. 28 %
płytki nazębnej, 29% znajdujących się mikroorgani-
zmów w szczelinie dziąsłowej, 45% na języku i 46% w
ślinie. [9,10]
Ziarniniaki gram- dodatnie
.
S. mutans, S. salivarius,
S. milleri, S. oralis
.
Streptococcus mutans
. Odkryty przez Clarke'a w
1924r. Szczep został wyizolowany z próbki próchnicy
zęba. Komórki tej bakterii mogą zmieniać swoja
morfologię i przyjmują formę krótkich pałeczek lub
