31-34
32
Journal of Clinical Healthcare 3/2017
Bardzo często dochodzi również do urazów
pęcherza moczowego. Do uszkodzenia pęcherza
prowadzi najczęściej uraz tępy powodujący złama-
nie miednicy. Do urazu dochodzi w mechanizmie
wyrzutu wypełnionego moczem pęcherza poza
spojenie łonowe. [4,5]
Tabela 2. Uraz pęcherza moczowego i objawy kli-
niczne [5,6]
Następstwo urazu
Obraz, objaw
Stłuczenie ściany
O ciężkości urazu świadczy ilość
krwi w moczu
Pęknięcie
śródotrzewnowe
Najczęściej na dnie lub tylnej
ścianie.
Mocz wydostaje się do jamy
otrzewnej
Pęknięcie
pozaotrzewnowe
W miejscu nieotoczonym
otrzewną
Mocz wydostaje się do przestrzeni
okołopęcherzowej, brak go w
otrzewnej
Uszkodzeniu mogą ulec również moczowody.
Najczęściej uszkodzenie dotyczy 1/3 górnej długo-
ści moczowodu. W wyniku urazu może dojść do
oderwania moczowodu od miedniczki. Krwiomocz
pojawia się tylko wtedy gdy nie doszło do
całkowitego oderwania moczowodu. Najrzadziej
dochodzi do uszkodzenia cewki moczowej. [4]
Tabela 2. Uraz cewki moczowej męskiej i objawy
kliniczne [4-6]
Lokalizacja
Przyczyna, objaw
Część przednia
Do urazu dochodzi w pozycji
okracznej ewentualnie przy złamaniu
prącia.
Krew widoczna jest w cewce,
występuje krwiak w okolicy krocza
Część tylna
Podczas złamań miednicy
Krwiak w okolicy krocza, gruczoł
krokowy wysoko ułożony, krew
widoczna w cewce, zatrzymanie
moczu w przypadku uszkodzenia
cewki w odcinku nadzwieraczowym,
zaciek moczowy w przypadku
uszkodzenia cewki w odcinku
podzwieraczowym.
U kobiet cewka ulega najczęściej uszkodzeniu
przy rozdarciu pochwy. U mężczyzn uszkodzenie
cewki moczowej może nastąpić również po urazie
prącia. Z kolei jądra najczęściej ulegają stłuczeniu,
zranieniu lub pęknięciu w wyniku upadku bądź
uderzenia.
DIAGNOSTYKA POURAZOWA UKŁADU
MOCZOWEGO
Pacjentów z podejrzeniem urazu układu
moczowego należy poddać bardzo dokładnej
diagnostyce. Ważne jest badanie przedmiotowego.
Należy dokładnie oglądnąć krocze, odbytnicę,
mosznę, prącie i zbadać
per rectum
gruczoł
krokowy. U kobiet wskazane jest badanie
ginekologiczne. Aby potwierdzić lub wykluczyć
złamanie
wyrostków
poprzecznych
kręgów
świadczące o ciężkim urazie tej okolicy należy
wykonać rtg miednicy i jamy brzusznej. [7,8,9]
Jeżeli widoczna jest krew wypływająca z cewki
moczowej wskazanie jest wykonanie wstępującego
uretrogramu przed założeniem cewnika do
pęcherza moczowego. Ma to na celu zapobie-
gnięcie podczas cewnikowania ewentualnemu
całkowitemu rozerwaniu cewki. Badaniem warto-
ściowym jest cystografia. Może ona uwidocznić
uszkodzenie ściany pęcherza moczowego w
miejscu wycieku kontrastu.
Jeżeli u pacjenta jest podejrzewane
uszkodzenie nerki najwłaściwszym badaniem
będzie wykonanie urografii i tomografii kompute-
rowej. Badania te dadzą obraz ewentualnych
krwiaków, pęknięć narządu, zniszczonych naczyń
oraz widoczna jest przestrzeń pozaotrzewnowa.
Jeżeli podejrzewana jest dysfunkcja wydziel-
nicza nerek wskazane jest wykonania arteriografii
nerkowej. U chorych niestabilnych krążeniowo
zamiast tomografii komputerowej wskazane jest
wykonanie pielografii wstępującej.[8] Współcześnie
zalecane postępowanie preferuje taktykę zacho-
wawczego leczenie tępych urazów nerek. Urazy I–
III stopnia zwykle leczone są zachowawczo, a
dopiero w przypadku urazów IV i V stopnia
wymagane jest postępowanie chirurgiczne ( zwła-
szcza urazy nerkowo-naczyniowe V stopnia są bez-
względnym wskazaniem do leczenia chirurgiczne-
go). [9]
Jeżeli doszło do pęknięcia nerki i pacjent jest
niestabilny hemodynamicznie powstają wskazania
