12-15
13
Journal of Clinical Healthcare 2/2017
w podeszłym wieku mają znaczne potrzeby
stomatologiczne. Należą do nich głównie leczenie
naturalnego swojego uzębienia oraz przyzębia,
ochrona przed zbytnim zużywaniem się struktur
stawów skroniowo-żuchwowych, odbudowa prote-
tyczna braków zębowych, przeciwdziałanie suchości
jamy ustnej, zapobieganie oraz leczenie zmian
w błonie śluzowej jamy ustnej oraz języka, inform-
owanie o odpowiedniej dla pacjenta zbilansowanej
diecie. [4-5]
BIERNE WYRZYNANIE SIĘ ZĘBÓW
Jedną z najbardziej widocznych zmian pojawia-
jących się w jamie ustnej wraz z wiekiem jest
proces nazywany biernym wyrzynaniem zęba.
Polega on na stopniowym przesuwaniu się
przyczepu nabłonkowego wzdłuż korzenia zęba do
jego wierzchołka co powoduje wydłużanie korony
klinicznej zęba. Następstwem tego jest obnażenie
się szyjki zębowej, a później korzeniowej.
Rekompensatą braku przyczepu nabłonkowego jest
dodatkowe odkładanie się cementu korzeniowego
na odsłoniętych szyjkach zębów, który zabezpiecza
przed pojawieniem się nadwrażliwości. Pojawia się
również zwiększona ilość kolagenu w więzadle
ozębnej dzięki czemu nie pojawia się ruchomość
zębów i tkwią one dość mocno w kości wyrostka
zębodołowego nawet przy zaawansowanych
recesjach i zanikach dziąseł. Czasami razem z
przesuwaniem się przyczepu nabłonkowego zanika
kość wyrostka zębodołowego. Proces ten nazwany
został jako starczy zanik przyzębia. Cechuje się on
tym, że kość wyrostka zębodołowego zanika
poziomo, lecz korzenie zębów są mocno
umiejscowione w zębodole i są sprawne
czynnościowo. W obrębie twardych tkanek zębów
często dochodzi do starcia powierzchni żujących
zębów trzonowych i przedtrzonowych oraz brzegów
siecznych przednich zębów. Czasami dochodzi
również do ścierania się powierzchni stycznych.
Fizjologiczne starcie zębów następuje w miarę
starzenia się organizmu i jest spowodowane
procesem żucia. Patologiczne starcie zębów jest
spowodowane różnego rodzaju czynnikami takimi
jak parafunkcjonalne przyzwyczajenia na przykład:
zgrzytanie zębami na tle emocjonalnym czy
bruksizm, umieszczanie różnych przedmiotów
między zębami, zaniedbanie higieniczne oraz
rozległość i czas trwania braków w uzębieniu. To
wszystko może skutkować szybko postępującą
chorobą
przyzębia,
próchnicą
cementu
korzeniowego, a w konsekwencji utratą kolejnych
zębów. [2,3-5]
POGORSZENIE WYDOLNOŚCI ŻUCIA
Utrzymanie zdrowego i funkcjonalnego uzębienia
jest jednym z głównych kryteriów zadowolenia
i
radości, które cechuje jakość życia. Dzięki temu
zapewnione są korzyści socjalne i biologiczne w
zakresie estetyki, komfortu, zdolności żucia, smaku i
mowy. Istnieje potwierdzony związek między
zdolnością żucia, a wydolnością fizyczną. Zła higiena
oraz ogólny zły stan jamy ustnej prowadzą do chorób
przyzębia. I
s
tnieją dwie główne grupy chorób
przyzębia : zapalenie dziąseł i zapalenie przyzębia.
Różnią się one od siebie tym, że w przypadku
zapalenia dziąseł nie dochodzi jeszcze do utraty
przyczepu łącznotkankowego. Charakterystycznymi
objawami choroby dziąseł jest krwawienie przy
szczotkowaniu zębów oraz zmiana koloru, konturu i
konsystencji dziąsła. [2,5,6] Choroby dziąseł u osób
starszych przebiegają w postaci związanej z płytka
nazębną – chodzi tu głównie o zapalenie dziąseł
modyfikowane przez leki tak zwane polekowe
zapalenie dziąseł. Zazwyczaj występuje przy
zaburzeniach odżywiania czy chorobach krwi oraz
niezwiązane z płytką bakteryjną. I te występują
głównie w przebiegu chorób ogólnoustrojowych i
zaburzeń śluzówkowo-skórnych.
Ostre nieżytowe zapalenie dziąseł
objawia się szcze-
gólnie zaczerwienieniem oraz obrzękiem i jeśli
proces ten nie zostaje zatrzymany przechodzi w
przewlekłe zapalenie, które może trwać latami.
Czasami zdarza się , że osoby w podeszłym wieku
nie traktują tego jako chorobę, a jako stan naturalny.
Ten rodzaj zapalenia wywołany jest przede wszystkim
przez urazy miejscowe na przykład złe dopasowanie
klamer protetycznych czy nieprawidłowo osadzone
korony.
Wrzodziejące zapalenie dziąseł
pojawia się w
przebiegu bardzo ciężkich chorób ogólnych
i występuje stosunkowo rzadko u osób w starszym
wieku. Jego powstanie wywołuje infekcja krętkiem
Plaut-Vincenta
i wrzecionowcem
Bacillus fusiformis,
miejscowy uraz (złe uzupełnienia protetyczne), duże
zaniedbania higieniczne w obrębie jamy ustnej oraz
zmiana odczynowości organizmu podczas chorób
ogólnych.
Rozrostowe zapalenie dziąseł
w przypadku osób w
wieku
senioralnym
ma
charakter
rozrostu
