17
Journal of Clinical Healthcare 1/2016
ARTYKUŁY POGLĄDOWE (REVIEW PAPERS)
O bulimii historycznie i współcześnie
(Contemporary and historical view on bulimia)
A Szpytman
1,A,D
, I Brukwicka
1,B
, Z Kopański
2,3,F
, R Kollár
4,E
, M Kollárová
4,C
, B Bajger
3,B
,
E Bojanowska
2,B
1. Państwowa Wyższa Szkoła Techniczno-Ekonomiczna w Jarosławiu
2. Collegium Masoviense – Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu
3. Wydziału Nauk o Zdrowiu Collegium Medicum Uniwersytet Jagielloński
4. Uniwersytet Nauk o Zdrowiu i Pracy Socjalnej św. Elżbiety w Bratysławie (Słowacja)
Abstract—
The authors have presented the historical aspects of bulimia and characterised the mechanism and course of bulimic fits. The causes
and outcomes of “ravenous hunger” as well as its diagnostics, treatment, and prognostics have been discussed.
Key words —
bulimia, ethiopathogenesis, diagnosis, treatment, prognostics.
Streszczenie
—
Autorzy przedstawili historyczne aspekty bulimii, scharakteryzowali mechanizm i przebieg napadu bulimicznego, omówili
przyczyny i skutki „ wilczego głodu”, oraz rozpoznanie, leczenie i rokowanie w tej chorobie.
Słowa kluczowe —
bulimia, etiopatogeneza, rozpoznanie, leczenie, rokowanie.
Wkład poszczególnych autorów w powstanie pracy—
A
-
Koncepcja i projekt badania, B-Gromadzenie i/lub zestawianie danych, C-Analiza i
interpretacja danych, D-Napisanie artykułu , E-Krytyczne zrecenzowanie artykułu, F-Ostateczne zatwierdzenie artykułu
Adres do korespondencji —
Prof. dr Zbigniew Kopański, Collegium Masoviense – Wyższa Szkoła Nauk o Zdrowiu, Żyrardów, ul. G. Narutowicza
35, PL-96-300 Żyrardów, e-mail
Zaakceptowano do druku:
15.01.2016.
O BULIMII TROCHĘ HISTORYCZNIE
Żarłoczność psychiczna (z łac.
bulimia nervosa,
hyperorexia
) bywa określana, jako byczy, wilczy,
niedźwiedzi głód, czyli tak duży, że aż nietypowy
dla człowieka. [1]
Zaburzenia związane z objadaniem się przybierają
charakter okresowych napadów żarłoczności,
podczas których osoba chora nie potrafi sprawować
kontroli nad ilością spożywanych pokarmów. [2]
Już w II w. n.e. po raz pierwszy słowa bulimis użył
Galen do określenia choroby zwanej
byczym głodem
.
Galen uważał, że choroba ta objawia się
nienasyconym głodem, którego powodem były
sygnały wysyłane do mózgu przez kwas żołądkowy.
[3]
Z kolei w czasach uczt rzymskich popularne były,
tzw.
womitoria
. Zjawisko to polegało na obfitym i
długotrwałym ucztowaniu, po którym prowokowano
wymioty, jednak postępowanie takie miało na celu
zwiększenie możliwości organizmu do dalszego
objadania się, a nie było wyrazem dbałości o
szczupłą sylwetkę. [4]
Natomiast Egipcjanie przekonani byli, że choroby
wśród ludzi biorą się z pożywienia stąd, co miesiąc
mieli w zwyczaju wywoływanie wymiotów i biegunek
w celu oczyszczania swojego organizmu. Podobnie
zresztą postępowano jeszcze w średniowieczu.
Przeczyszczanie, wymioty lub chociażby upusty krwi
traktowano, jako całkiem bezpieczne i skuteczne
metody odtruwania ludzkiego organizmu. W tym
okresie duże rozpowszechnienie biedy, skutkowało
obawą przed brakiem jedzenia i prowadziło do
epizodów niekontrolowanego objadania się, w
momencie sytości prowokowano wymioty, a
następnie ponownie objadano się. Średniowieczu na
ogół jednak obżarstwo było mocno potępiane przez
kościół katolicki, jako jeden z grzechów głównych.[5]
17-20
